IranPolymer.com
 
 مقاله

کاربردهای دارویی بسپارهای محلول در آب

برگردان: مهندس فاطمه خودکار
بسپارهایی نظیر هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز، هیدروکسی¬اتیل¬سلولز، سدیم¬کربوکسی¬متیل-سلولز، هیدروکسی¬پروپیل¬متیل¬سلولز، پلی¬وینیل پیرولیدن، پکتین، کاراگینان و صمغ گوآر کاربرد گسترده¬ای در صنعت داروسازی دارند. هم¬چنین بعلت خصوصیات ترمودینامیکیِ محلول¬های بسپاری که می¬تواند به آسانی اندازه¬گیری شود، در شناسایی بسپارها نیز مورد استفاده قرار می¬گیرند.
بسپارهای محلول در آب، در فرمول¬بندی مواد جامد، مایع و شبه جامد داروی رها شده و حتی کنترلِ مقدار آن بشدت مهم هستند. این مقاله، خصوصیات مهم و کاربردهای عملی بسپارهای محلول در آب را بیان می¬کند.

برخی خصوصیات مهم بسپارهای محلول در آب
● هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز، اتر سلولز محلول در آب غیر یونی همراه با خصوصیات قابل توجهی نظیر انحلال پذیری در حلال آلی، گرما نرمی و فعالیت سطحی است. در تصویر1 (الف)، ساختار مولکول هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز با درجه جانشینی مولی 3 ارائه شده است. بعلت درجه جانشینی ثابت هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز، جرم مولکولی با کنترل درجه بسپارش (DP) زنجیر اصلی سلولزی تغییر می¬کند. درجه بسپارش، گرانرویِ هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز را کنترل می¬کند، بطوری¬که با افزایش DP، گرانروی بسپار افزایش می¬یابد. در ساخت داروها، هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز با گرانروی کم در نقش پیونده قرص برای رهاسازی سریع دارو و با گرانروی متوسط و زیاد برای رهایی طولانی مدت دارو استفاده می¬شود. سرعت رهایشِ دارو با کاهش گرانرویِ ماده افزایش می¬یابد. در محصولات دارویی از راه دهان، هیدروکسی¬پروپیل-سلولز عمدتا در قرص¬سازی بعنوان پیونده، روکش فیلم و تشکیل دهنده ماتریس برای رهایش کنترل شده مورد استفاده قرار می¬گیرد.

تصویر1 (الف) ساختار مولکول هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز

● هیدروکسی¬اتیل¬سلولز، بسپاری محلول در آب غیر یونی و مشتق از سلولز است. ساختار هیدروکسی¬اتیل¬سلولز در تصویر1 (ب) نشان داده شده است. این مثال، MS 5/2 (بعبارتی هر دو واحد، 5 گروه اکسیداتیلن دارد) و درجه¬ی جانشینی (DS) 5/1 (بعبارتی در هر دو واحد سه هیدروکسیل جانشین شده است) دارد. این ماده می¬تواند برای تولید محلول¬هایی با محدوده-ی وسیعی از گرانروی استفاده شود و رفتار محلول متاثر از حضور کاتیون¬ها نباشد. هیدروکسی¬اتیل¬سلولز در کاربردهای داروییِ وسیعی استفاده می¬شود که عبارتند از: عامل غلیظ¬کننده در ساخت داروهای موضعی و وابسته به چشم، زیست¬چسب برای چسب زخم-ها، ماتریس بسپاری رهایش کنترل شده¬ی دارو، پیونده و روکش فیلم برای قرص¬ها.

تصویر1 (ب) ساختار هیدروکسی¬اتیل¬سلولز
● سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز، بسپار محلول در آب آنیونی با حداقل خلوص 5/99 درصد است و به¬علت گرانروی¬افزائی، بطور وسیعی در ساخت داروهای موضعی و خوراکی استفاده می-شود. هم¬چنین این ماده، برای تعلیق پودرها در کاربردهای موضعی، خوراکی یا از طریق روده، پیونده¬ی ذرات قرص و برای پایدار ساختن امولسیون¬ها بکار می¬رود. ساختار این ماده در تصویر1 (ج) مشاهده می¬شود.

تصویر1 (ج) ساختار سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز
● هیدروکسی¬پروپیل¬متیل¬سلولز، سلولزی دارای گروه متیل و هیدروکسی¬پروپیل با درجات متغیر جانشینی و گرانروی است و بطور گسترده¬ای در کاربردهای دارویی نظیر پیونده¬ی ذرات قرص، روکش فیلم و ماتریس رهایش کنترل شده استفاده می¬شود. این ماده با غلظت¬ 2- 5 درصد وزنی می¬تواند بصورت پیونده¬ در هر دو فرآیند حبه¬سازی خشک و تر و هم¬چنین با گرانروی زیاد برای به تاخیر انداختن رهایش داروها بکار رود.
● پلی¬وینیل پیرولیدون، بسپار سنتزشده با گروه¬های 2- وینیل2- پیرولیدن خطی است که از طریق بسپارش رادیکال آزد وینیل پیرولیدون در آب یا پروپانول که منجر به ساختار زنجیری پلی-وینیل پیرولیدون می¬شود، تهیه شده است. این ماده، بصورت محلول بعنوان پیونده¬ در حبه-سازی قرص و در حالت خشک برای پودرسازی آمیخته¬ها و حبه¬سازی درجا از طریق افزودن آب، الکل یا مخلوط آب الکل بکار برده می¬شود.
● صمغ گوآر، یک گالاکتومانان است و از گیاه گوآر که در هند، پاکستان و نواحی نیمه خشک جنوب غربیِ آمریکا رشد می¬کند، بدست می¬آید (تصویر1 (د)). این صمغ در آب سرد یا داغ می¬تواند به¬طور کامل متورم شود تا یک ژل یا سُل گرانرو تشکیل دهد. سرعت جذب آب و گرانروی بهینه¬ی صمغ گوآر، بشدت تحت تاثیر درصد گالاکتومانان، جرم مولکولی بسپار و توزیع اندازه¬ی ذرات¬اش است. این ماده قابلیت گرانروی¬افزائی فوق¬العاده زیادی را، حتی در غلظتِ کم دارد. در کاربردهای دارویی، این صمغ بصورت جامد بعنوان پیونده¬ و تلاشی¬گر و بصورت مایع در کاربردهای موضعی و خوراکی بعنوان عامل تعلیق¬ساز، غلیظ¬کننده و پایدارکننده بکار می¬رود و در بخش درمانی، بعنوان بخشی از رژیم بیماران مبتلا به مرض قند استفاده می¬شود.

تصویر1 (د) ساختار صمغ گوآر
● پکتین، در اصل پلی¬ساکارید خطی و محصول کربوهیدراتِ خالص شده¬ی بدست آمده از استخراج آبیِ گیاهان خوراکیِ مناسب نظیر مرکبات یا انواع سیب¬ها است و در پیکربندی زنجیر آن تقریبا چند صد تا چند هزار واحد ساکارید وجود دارد که با جرم مولکولی متوسط 50000 تا 150000 آن مطابقت می¬کند (تصویر1 (ر)). ویژگی برجسته و بسیار منحصر بفرد پکتین¬ها، تواناییِ آنها در تشکیل ژل در حضور یون¬های یا شکر و اسید است که آن را به جزءِ مهمِ سازنده¬یِ بسیاری از محصولات دارویی و غذایی تبدیل کرده است. مشخصات فیزیکی ژل، در نتیجه¬ی شکل¬گیری شبکه¬ی سه بعدی پیوسته از مولکول¬های بسپاری دارای اتصالات عرضی می¬باشد. پکتین در صنعت داروسازی کاربردهای فراوانی دارد، بعنوان مثال هنگامی¬که پکتین از طریق رگ تزریق شود، زمان انعقاد خون گرفته شده را کاهش داده، بنابراین می¬تواند در کنترل خون¬ریزی استفاده شود. هم¬چنین گزارش شده این ماده به کاهش کلسترول خون نیز کمک می¬کند.

تصویر1 (ر) ساختار پکتین
● کاراگینان، پلی¬ساکاریدی خطی است که از طریق استخراجِ برخی از انواع رودوفیسیز (جلبک دریایی قرمز) با آب یا آب با خاصیت قلیایی بدست ¬می¬آید. بخاطر آنکه کاراگینان مولکول بزرگی با 1000 واحد تکماند گالاکتوز است، پیداست که احتمال تغییرات ساختاری فراوانی دارد. بنابراین بمنظور ساده سازیِ آن، سه نوع اصلیِ این ماده تعریف می¬شود: کاراگینان کاپا ، یوتا و لامبدا ( تصویر1 (ز)). این ماده در محلول¬های آبی و در حضور کاتیون¬ها ژل¬هایی را تشکیل می¬دهد که با گرما قابل بازگشت هستند و می¬توانند از طریق اصلاح خواص رئولوژیکی فاز آبی پیوسته، پایداری را فراهم سازند. کاراگینان بطور وسیعی در کاربردهای دارویی مختلف، برای ژل¬شدن، غلیظ¬سازی و پایدار کردن مورد استفاده قرار می¬گیرد.


تصویر1 (ز) ساختارهای کاراگینان
کاربردها
پیونده¬ها
پیونده¬ها به فرمول¬بندی قرص اضافه می¬شوند تا چسبندگیِ پودرها را افزایش داده و چسبندگی لازم برای تشکیل حبه¬های تحت فشارش، فراهم شود. کلیه بسپارهای سلولزی که در بخش قبل شرح داده شد، بعنوان پیونده در حبه¬سازی تر، خشک یا فرآیندهای قرص-سازی تحت فشار مستقیم استفاده می¬شود. در بخش زیر، نتایجِ برخی مطالعاتِ اخیر عملکرد پیونده بیان می¬شود.
در مطالعه¬ی اخیر، عملکرد بسپارها با گرانرویِ کم در ساخت مواد با قابلیت فشارش ضعیف برای رهایش سریع دارو بررسی شده است. هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز ( (Klucel EXF، متیل-سلولز(MC)، هیدروکسی¬پروپیل¬متیل سلولز (HPMC)، پلی¬وینیل پیرولیدون (PVP) و نشاسته¬ی از پیش ژل شده، برای ایجاد بهم فشردگی مستقیم بکار رفته و فشردگی، تردی، تلاشی و انحلال آنها ارزیابی شده است.
هیدروکلروتی¬آزید بعنوان دارو و دی¬هیدرات¬فسفات¬کلسیم دو عاملی بعنوان رقیق¬کننده برای ساختن قرص با فشارش مستقیم ولی با قابلیت فشارش ضعیف انتخاب ¬شده¬اند.
موادِ فرموله شده، روی دستگاه پرس قرص دوار فشرده شده و رهاسازی دارو از طریق آزمون انحلال تعیین ¬شد. همان¬طورکه در تصویر 2 و 3 مشاهده می¬شود، پیونده¬¬ی قرص( (Klucel EX، فشارش عالی و تردی در مقادیر کمتری، پیونده را فراهم می¬کند. استحکام چسبندگی عالی این بسپار، موجب کاهش نیروی فشارش در حین ساختِ قرص می¬شود.



تصویر2 اثر پیونده بر نیروی فشارش
هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز10% ( (Klucel EXF (♦)، پلی¬وینیل پیرولیدون10% (●)، متیل-سلولز10% ( )، هیدروکسی¬پروپیل¬متیل سلولز10% (ستاره)، نشاسته¬ی از پیش ژل شده10% (■)


تصویر3 اثر پیونده بر تردی قرص

در مطالعه¬ی دیگری، دو گونه¬ی هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز با گرانروی کم Klucel EF وKlucel EXF (گونه¬ای از EF با ذرات ریز) به¬عنوان پیونده¬¬ی قرص در حبه¬سازی تر استامینوفن بررسی شده است. اولی بصورت محلولی و دومی بصورت خشک استفاده شده است. در تصویر4 نتایج سختی این دو فرمولبندی تحت نیروهای فشارش مختلف نشان داده شده است. منحنی¬ها تقریبا مشابه هستند و پیداست که در این فرمولبندی، پیونده¬¬ی خشک مشابه نوع محلول موثر بوده است.

تصویر4 اثر هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز بر نیروی فشارش در ساخت قرص با مقدار کم هیدروکلروتی¬آزید
Klucel EF محلولی (■) وKlucel EXF خشک (●)
هم¬چنین اثرات هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز از طریق طراحی آماری یک¬سری آزمایش¬ها که فرمولبندی قرص نسبت به عاملیت را شرح می¬دهد، در فرمولبندی قرص استامینوفن مطالعه شده است. نتایج بیانگر آن بود که مقدار پیونده¬ بر زمان انحلال و سختی اثر می¬گذارد. مدل-های پیش بینیِ زمان انحلال و سختی قرص بصورت تابعی از پیونده¬ یا نسبت پیونده¬ به دارو بوجود آمده است. فرمول¬بندی بهینه که به ترکیب زمان انحلال و سختی بستگی دارد را می-توان از این مطالعه پیش¬بینی کرد.

رهاسازی کنترل شده
از آنجایی که خوردن دارو، راحت¬ترین و معمول¬ترین روش استعمال داروست، کاربردهای رهایش کنترل شده نسبت به تحقیق روی محدودیت¬های دارویی و فیزیولوژیکی و نیز طراحی و آزمایش محصولات، به مراتب بیشتر توجه شده است. تعیین سرعت جذبِ آبِ بسپارهای بکار رفته در کاربردهای رهایش طولانی مدت مورد توجه است زیرا سرعت جذب آب، رهاسازی دارو از ماتریس قرص¬ها با رهایش کنترل شده را تحت تاثیر قرار می¬دهد. زمان جذب آب، زمان مورد نیاز برای رسیدن به حداکثر گرانرویِ بسپار در حلال است و سرعتی که در آن، این فرآیند رخ می-دهد، سرعت جذب آب می¬باشد. پیشنهاد می¬شود که بسپارهای با جذب آب سریع¬تر، مطلوب¬تر هستند زیرا توسعه¬ی سریع ژل، مقدار دارویِ اولیه¬ی رهاشده از ماتریس را محدود می¬سازد و مدت رهاسازی را طولانی¬تر می¬کند.
بعلاوه، اثر یون¬ها روی میزان جذبِ آبِ اترهای سلولزی مطالعه شده است. بسته به بسپار، نوع و غلظت یون¬ها، می¬تواند مقدار جذب آب اثرگذار باشند. تغییرات حالت جذب آب، در ابتدا منجر به تغییرات گرانرویِ محلول و نقطه¬ی ابری شدن می¬شود.
در مطالعه¬ی دیگر، هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز (Klucel HXF) با اندازه ذرات مناسب و گرانروی زیاد برای به تاخیر انداختن رهایش فنیل پروپانول آمین در قرص¬های با رهایش طولانی مدت استفاده شده است. با افزایش غلظت هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز، رهایش دارو کمتر می¬شود (تصویر 5).

تصویر5 اثر غلظت هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز بر رهایش دارو
10% Klucel HXF (●);20% Klucel HXF (▲); 30% Klucel HXF (■).

هم¬چنین هیدروکسی¬اتیل¬سلولز (Natrosol 250HX)در به تاخیر انداختن رهایش دارو موثر است. کاربرد هیدروکسی¬اتیل¬سلولز در کپسول با ماتریس pseudoephedrine-HClبا رهایش طولانی مدت بررسی شده است. در تصویر 6 اثر غلظت بسپار بر رهایش دارو از کپسول، مشاهده می¬شود. بدون هیچ بسپاری، رهایش 100 درصد pseudoephedrine-HClدر 30 دقیقه رخ می¬دهد. در 15، 25 و 35 درصد بسپار بکار رفته، روند رهایش دارو مشابه می¬شود. در این فرمولبندی¬ها، موثرترین مقدار بسپار بکار رفته، 15 درصد است.


تصویر6 اثر غلظت هیدروکسی¬اتیل¬سلولز بر رهایش دارو
0% Natrosol 250HX (●);15% Natrosol 250HX (▲); 25% Natrosol 250 HX (■);
35% Natrosol 250HX (♦).
کاربرد بسپارهای محلول در آب بعنوان پیونده¬های رهایش طولانی مدت دارو در ساخت قرص فنیل پروپان آمین بررسی شده است. بسپارهای محلول در آب نظیر هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز، صمغ گوآر، پکتین، کاراگینان و سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز در این تحقیق مطالعه شده است. از میان این مواد، هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز زمان انحلال بیش از 8 ساعت دارد (:T90 زمان لازم برای رهاسازی 90 درصد دارو). این مدت نسبت به T90 سایر بسپارهای مطالعه شده طولانی¬تر است.
در تمام نیروهای فشارش مطالعه شده، قرص¬های تهیه شده با (Klucel HXF)، خواص شکنندگی و سختیِ قرص بهتری نشان می¬دهد. صمغ گوآر با T90 بیش از 5 ساعت، سختی و تردی قابل قبولی دارد. در این فرمول¬بندی¬ها، پکتین، کاراگینان و سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز در مقایسه با دو نوع دیگر رهایش طولانی مدتی دارند.¬

روکش فیلم
بیش از 100 سال است که کاربرد روکش فیلم در سطح داروها بویژه قرص¬ها بررسی شده است. اهداف کاربرد روکش فیلم عبارتند از:
• از بین بردن طعم و بوی نامطلوب
• بهبود پایداری محصول
• آسان کردن استعمال دارو
• اصلاح خصوصیات رهاسازی دارو
محلول 5 درصد وزنی هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز می¬تواند برای روکش فیلم قرص¬ها استفاده شود. هر یک از محلول¬های آبی حاوی هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز با مقداری متیل سلولز یا محلول¬های الکلی می¬تواند بکار رود. تصویر7 مقایسه¬ی استحکام کششی و افزایش طول فیلم نرم نشده¬ی Klucel E, LF و هیدروکسی¬پروپیل¬متیل¬سلولز cps (mPas)5 را نشان می-دهد. هیدروکسی¬پروپیل¬متیل¬سلولز استحکام کششی بسیار زیاد و مقدار افزایش طول بسیار کمی دارد. قبل از شکستنِ فیلم با وجودِ نیروی بسیار زیادِ اعمال شده، فیلم تنها مقدار کمی افزایش طول نشان می¬دهد. بنابراین برای جلوگیری از این مشکل و بهبود انعطاف¬پذیری، نرم-کننده اضافه می¬شود. هر چند این روش، پوشش قرص¬هایی نظیر ویتامین¬ها را مشکل می-سازد.

تصویر7 خصوصیات فیلمِ بسپارهای محلول در آب بکار رفته در روکش فیلم آبی
(استحکام کششی با سفید و افزایش طول با سیاه نشان داده شده است.)

هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز EF و LF Klucel، استحکام کششی کمتر و افزایش طول بسیار بیشتری نسبت به هیدروکسی¬پروپیل¬متیل¬سلولز دارد. فیلم Klucel برای شکستن نیاز به مقدار زیادی نیرو ندارد، اما قبل از شکستن مقدار زیادی کشیده می¬شود. بنابراین هنگامی¬که در پوشش فیلم، این دو نوع همراه با هیدروکسی¬پروپیل¬متیل¬سلولز استفاده شود، مشکل چسبندگی فیلم بهبود یافته و ترک خوردن فیلم در لبه قرص را کاهش می¬دهد.
ساختِ روکش فیلم با بسپار اکریلیکِ پایه¬ حلالی، حاویِ افزودنی¬های دارویی مناسب نظیر هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز است که اثرات زیر را دارد:
• سرعت رهاسازی¬ای که pH را از انحلال مستقل کند، فراهم می¬سازد.
• مشخصات رهایش دارو با قابلیت پیش¬بینی و تولید مجدد نشان می¬دهد.
• فیلم¬های بسیار پایداری تولید می¬کند که خواص آن در طول زمان تغییر نمی¬کند.
سامانه¬های انتقال دارو از طریق دهان که برای رهاسازی دارو در روده¬ی بزرگ طراحی شده، به نگهداری دارو حینِ گذار از میان معده و روده¬ی کوچک نیاز دارد. پلی¬ساکاریدهایی که از طریق باکتری تجزیه شده بویژه پکتین و صمغ گوآر، این پتانسیل را برای چنین سامانه¬هایی نشان داده¬اند.
در این خصوص، کاربرد قرص¬های پوشیده شده با پکتین و اتیل¬سلولز نیز مطالعه شده است و دیده شده که ترکیب این دو ماده می¬تواند برای پوشش فیلم در سامانه¬ی انتقال از طریق روده استفاده شود.

چسب¬های زیستی
جذب عوامل درمانی از غشاءِ مخاطی دهان، بر تخریب زودرس دارو درون معده و روده و هم-چنین از دست دادن فعالیت دارو به¬علت سوخت و سازِ اولیه¬ی کبد، غلبه می¬کند. طیِ چندین دهه¬ی پیش، غشای مخاطی دهان بعنوان محلی برای انتقال دارو بررسی شده است.
مرحله نخست در توسعه¬ی ناحیه دهان، انتخاب و شناسایی چسب¬زیستی مناسب در فرمول¬بندی است. بسپارهایی نظیر اقاقیا، کیتوزان، کربوکسی¬پلی¬متیلن، صمغ گوآر، هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز، هیدروکسی¬اتیل¬سلولز، هیدروکسی پروپیل¬متیل¬سلولز، پلی-کربوفیل ، پلی¬وینیل پیرولیدن، پلی¬وینیل الکل، سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز و آلژینات سدیم، معمولا بعنوان چسب زیستی در کاربردهای دارویی استفاده می¬شوند.
ارزیابی چسبندگی غشایی نواحی لایه¬ای برای انتقال دارو از طریق دهان نیز مطالعه شده است و دیده شده که هیدروکسی¬اتیل¬سلولز، موثرترین چسب زیستی است و هم¬چنین رهاسازی دارو در بافت زنده می¬تواند از طریق انتخاب بسپار، درجه گرانروی و مقدار بارگذاری بسپار کنترل شود. در این مطالعه، هیدروکسی¬اتیل¬سلولز عملکرد بهتری نسبت به پلی¬وینیل پیرولیدن نشان می¬دهد.
کاربرد هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز در عوامل داروییِ خوراکی یا زیر زبانی نیز بررسی شده و دریافته شده که این ماده چسب زیستی خوبی برای این کاربردها است.


پایدارکننده¬ها و غلیظ¬کننده¬ها
طی سال¬های بسیاری، بسپارهای محلول در آب برای ساخت و حفظ گرانروی مایعاتِ دارویی، امولسیون و سامانه¬های پراکنه¬ای استفاده شده است. با این حال، درکِ رفتار این بسپارها در محلول مورد نیاز است. رفتار گرانروی، ژل¬گرایی، گران¬شوندگی برشی، کشسانی، روان-شوندگی برشی و ویسکوالاستیک موضوعات مهمی برای مطالعه است.
گرانروی ایجاد شده از طریق بسپارهای محلول در آب، ویژگی برجسته در اکثر کاربردها است و اندازه¬گیری دقیق گرانروی محلول¬های بسپاری مورد نیاز می¬باشد. مهم¬ترین عامل تاثیرگذار بر گرانروی، غلظت بسپار در محلول است. تصویر 8 اثر غلظت بر گرانروی محلول¬هایِ چندین بسپار سلولزی که با گرانروی¬سنجِ چرخشی اندازه¬گیری شده را نشان می¬دهد.

تصویر8 گرانروی چندین بسپار محلول¬ در آب با غلظت¬های مختلف
الف) هیدروکسی¬اتیل¬سلولز (Natrosol 250HX)، سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز(Aqualon7H)؛
ب) هیدروکسی¬پروپیل¬سلولز(Klucel G)، سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز(Aqualon7M)؛
ج) سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز(Aqualon7L)؛
د) هیدروکسی¬اتیل¬سلولز(Natrosol 250J)، سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز(Aqualon7L2)؛
نسبت بین خواص رئولوژیکیِ سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز و رفتار انحلال آن، نیز بررسی شده است. هم¬چنین اهمیت استحکام یونی بر رفتار جریانی و فرسایشِ سدیم¬کربوکسی¬متیل-سلولز تاکید شده است. در تصویر 9، اثرات جسم حل شده نظیر نمک¬ها یا ضدحلال¬های قطبی روی نوع سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز مشاهده می¬شود. چنان¬چه سدیم¬کربوکسی-متیل¬سلولز در آب حل شده و سپس جسم حل شونده اضافه شود، جسم حل شده تنها اثر کمی روی گرانروی دارد. درحالی¬که اگر جسم حل شده قبل از افزودن سدیم¬کربوکسی¬متیل-سلولز حل شود، مانع انحلال بسپار شده و محلول با گرانروی کمتر بدست می¬آید.

تصویر9 اثرات مواد حل شده بر گرانروی سدیم¬کربوکسی¬متیل¬سلولز(CMC)
(○،∆)؛ (●)؛ (○)؛
(□)؛ یا (×)؛
نتایج
اکثر سامانه¬های داروییِ رایج، بر پایه¬ی بسپارهایی هستند که در میزان فرسایش، تورم و حساسیت به محیطی که در آن قرار داده می¬شوند، متفاوت هستند. این بسپارها برای ساخت سامانه¬های زیر استفاده شده¬اند:
میکروکپسول¬سازی¬ها و نانوذرات برای استنشاق و کاشت، آب¬ژل¬ها برای دهان، انتقال دارو از طریق زیر پوستی و روده، پمپ اسمزی برای انتقال دارو از طریق دهان، نوارها برای انتقال دارو از طریق پوست.

منبع
Jian-Hwa Guo, G.W. Skinner, W.W. Harcum and P.E. Barnum, " Pharmaceutical applications of naturally occurring water-soluble polymers", PSTT Vol. 1, No. 6 September 1998

واژه نامه فارسی به انگلیسی
پراکنه Dispersion
پیونده binder
پیکربندی Configuration
تردی Friability
تعلیق Suspend
تلاشی Disintegration
تلاشی¬گر Disintegrant
حبه¬سازی Granulation
جانشینی مولی Molar substitution
درجه جانشینی Degree of substitution
درجه بسپارش Degree of polymerization
رقیق¬کننده Diluent
روکش فیلم Film-coating
روان¬شوندگی برشی Pseudoplasticity
ژل¬گرایی Thixotropy
صمغ Gum
ضدحلال قطبی Polar nonsolvent
غلیظ¬سازی Thickening
کشسانی Elasticity
گرانروی¬سنج Viscometer
گران¬شوندگی برشی Dilatancy
گرما نرمی Thermoplasticity
ماتریس بسپاری رهایش کنترل شده¬ی دارو controlled-release polymer Matrix
میکروکپسول¬سازی¬ Microencapsule
ویسکوالاستیک Viscoelastic

 
اشتراک اخبار اطلاعات درج آگهی ‪Copyright © 2014 Iran Polymer. All rights reserved.‌